"Kun jij me nu eens uitleggen wat de voordelen van marktwerking zijn?" vraagt ze. "Natuurlijk," zeg ik gevleid en ga er eens breeduit voor zitten. "Het werkt naar twee kanten", begin ik mijn uiteenzetting. "Je lijkt Den Uyl wel", giechelt ze, wat ik hooghartig wens te negeren. "Kijk, een heel sterk voorbeeld ervan is dat vroeger alleen rijke mensen wijn konden kopen en consumeren. Maar straks rijdt Jan en alleman op een paar liter Bourgogne van een redelijk goed jaar naar zijn vakantiebungalow. Zonder steun aan de Franse wijnboeren zou dat nooit gelukt zijn.' "Dat is toch geen marktwerking?" "Stil, laat me uitpraten. Toen we pas getrouwd waren wierp jij steeds als je ging koken een gaspenning in de gasmeter en.."
"Nou, ook vaak zo'n ingeknipt twee en een halve cent stuk dat even groot was, omdat ik geen elf cent had voor zo'n penning", herinnert ze zich. "Als de meteropnemer kwam moest je het verschil wel bijbetalen natuurlijk, maar.."
"Precies. Kruimelwerk, gerommel in de marge. Da's geen zakendoen natuurlijk. Handel voor een dubbeltje gas, daar wordt geen mens wijzer van. Kun je net zo goed met een gasflesje langs de huizen gaan leuren. Nu is het zo dat dankzij de marktwerking de Gasunie al voor 2007 is uitverkocht. Me dunkt dat wil toch wel effe wat zeggen."
"Maar met die penning had ik wel direct weer gas en.."
"Volkomen uit de tijd. De Nuon Centrale komt volgend jaar in de problemen door gebrek aan gas en wat is denk je het gevolg daarvan?"
"Dat de electriciteit weer duurder wordt natuurlijk!"
"Precies, marktwerking en vanwege het koopkrachtverlies krijgen we allemaal van Wouter Bos, die dan de baas is, een energietoeslag. Reken mee: Nuon verdient meer, jij krijgt je toeslag en zo wordt iedereen rijker. Volgende punt. Die UMTS masten waarvan je ziek zou worden. Niks van waar op de korte termijn zeggen de Zwitsers, die zelf die dingen ergens in een afgelegen Alpenwei zetten waar niemand er last van heeft. Kan ook niet want die telecomjongens hebben er miljarden in geïnvesteerd en alleen omdat een paar simpele dorpelingen geloven dat het slecht voor ze is vormen die nu juist weer geen marktpartij. Komt bij dat geen wetenschapper met absolute zekerheid kan zeggen dat straling geen enkel effect heeft. Wetenschappelijk valt nooit aan te tonen dat iets niet bestaat. Behalve dan als het om strafschoppen gaat, dan blijken ze in Groningen tot de conclusie te komen dat een strafschoppenserie geen loterij is."
"Zou een mooie kreet op die bus van Van Basten geweest zijn", bedenkt ze.
"Neem het nieuwe zorgstelsel. Zou jij voor de invoering daarvan een ziekenhuis als het Slotervaart hebben kunnen kopen met alles erop en eraan?"
Ze kijkt me stomverbaasd aan.
"Juist, dat kon je niet want er was geen marktwerking dus ziekenhuizen waren.. nou ja dat waren gewoon ziekenhuizen! Nu kan jij dat wel. Gewoon reageren op een advertentie in de krant: ziekenhuis te koop. Vroeger was je of ziekenfondspatiënt of particulier. Daar zat geen markt in natuurlijk. Nu zijn we allemaal basis en je kan je verzekeren bij wie je wil. Eerst bij een heleboel, nu nog bij pakweg vier en wat kleine gruttersverzekeringen en straks bij nog maar één grote maatschappij."
"Die dan weer de polisprijzen verhoogd zodat..", begrijpt ze.
"Wij weer meer zorgtoeslag krijgen."
"En zo wordt iedereen rijker", begrijpt ze. "Maar waarom kan dan alleen de kritische consument het nieuwe zorgstelsel redden?"
"Daarvoor moet je hoogopgeleid zijn. Dus dat ligt buiten jouw en mijn invloedsfeer. Maar het zit zo. Al die hoogopgeleide stapten, omdat ze zo slim zijn, over van Delta Lloyd naar Menzis of Agis. Dankzij al die kriskras overboekingen kwamen de verzekeraars in de knoei en ze fuseerden in een nieuwe club zonder naam. Dus al die hoogopgeleide en jongeren zitten eigenlijk weer in hun oude club maar dan met marktwerking. Dat heeft een hoop geld gekost, maar de keuzevrijheid voor de patiënt blijft.."
"Ben ik nu dom als ik 't niet zo goed begrijp?"
"Nee, want het mooiste komt nog. We worden volgens staatssecretaris Ross één van de sportiefste volkeren ter wereld. Steeds meer mensen lopen zich in het zweet en we kijken maar liefst 106 uur per jaar naar sport. Sport is zoals je weet het middel om een gezonde geest in een gezond lichaam te krijgen en dan zijn we er."
"Zijn we waar?"
"Gezonde mensen hebben zelden een dokter nodig, dus die grote club gaat failliet. Iedereen beschikt weer over een gezonde geest, of te wel gezond verstand en we draaien al die mallotige marktwerkingen weer terug. De gemeente of provincie zorgt weer voor gas en elektriciteit, het ziekenfonds komt terug. de postbode komt weer twee keer per dag en de treinen rijden gewoon weer op tijd. Je koopt een kaartje aan het loket zonder dat je girorekening wordt leeggeplunderd door een enge kaartjesautomaat en het Naardermeer blijft gewoon mooi."
Ze is maar half overtuigd.
"Wat zou dat Slotervaart ziekenhuis eigenlijk moeten kosten?" peinst ze bladerend door de afschriften van de bank van Jan Mulder waar we lid van zijn.
Mijn complimenten!
Herkenbaar, humoristisch en vooral waar!